YÖK Genel Kurulu bu gün toplanarak ÖSS Baraj puanlarında indirime gitti. Peki bu ne anlama geliyor? Haber 7.com konunun uzmanıyla görüştü. İşte cevabı:
Kültür Dersaneleri Rehberlik Koordinatörü Salim Ünsal, ÖSS baraj puanların düşürülmesiyle ilgili şu açıklamaları yaptı:
Barajları değiştirmenin gerekçesi ne olabilir?
Mevcut hesaplama modeliyle az sayıda adayın barajları geçecek olması ve barajı geçecek adayların sayısındaki bu azalma beklentisi nedeniyle de üniversitelerin kontenjanlarının doldurulamayacağı kaygısıdır aslında gerekçenin özü.
Puanlar nasıl hesaplanıyordu, şimdi nasıl olacak?
ÖSS puanlarının hesaplanmasında lise son sınıf düzeyinde olup, o yıl sınava giren adayların ortalama ve standart sapmaları kullanılır. Oysa bu yıl özel bir yıl. Lise son sınıf düzeyinde olup sınava katılan 286 bin adaydan 221 bini nispeten üst düzey diyeceğimiz Anadolu ve fen lisesi gibi öğrencisini seçerek alan başarılı okullardan sınava katılan öğrenciler. Sınav bu yıl nispeten zor olmasına rağmen bu adayların yine de ortalamaları yükselteceğinden endişe eden YÖK ve ÖSYM tedbir amaçlı baraj puanları düşürme gereği hissetti.
Deiğişkilk olmasa nasıl bir tablo bizi bekliyordu?
Eğer bir değişiklik yapılmamış olsaydı özellikle Sayısal -2 ve Eşit Ağırlıklı -2 puan türlerinde üniversite kontenjanlarından daha az sayıda aday barajı geçecek, bu da içinden çıkılmaz bir durum ile karşı karşıya bırakacaktı ilgili kurumları. Özellikle Vakıf Üniversitelerinin büyük bir bölümü öğrenci bulmakta zorlanacaklar, Devlet Üniversitelerinin az tercih edilen programlarının da büyük bir çoğunluğu tam kapasite ile eğitime devam edemeyeceklerdi. Kısaca yaman bir çelişki bizi bekliyordu. Hem milyonlarca genç üniversiteye girme çabasında olacak, hem de okulların kontenjanlarını dolduramayacağız! Bunu izah edebilmek mümkün olmayacaktı.
YÖK ve ÖSYM kısaca sanal bir operasyon mu yaptı?
Evet bunun amiyane tabiri budur. Aslında puan hesaplama modelinde bir değişimden basın açıklamasında bahsedilmedi. Daha önceden kullanılan hesaplama modeli anladığımız kadarıyla yine korunacak. Ancak lisans seçmek için gereken 185 barajından 20 puan aşağıya, önlisans seçebilmek için gereken 160 barajından ise 15 puan aşağıya inmek barajı geçen aday sayısını büyük ölçüde artıracak. En azından tercih hakkını daha çok adaya vermiş oldu bu değişiklik.
Bu adaylar açısından olumlu bir durum mu sizce?
Başarı seviyesi üst düzeyde olan ve sınav sıralamasının ön sıralarında yer alan adayları etkileyen bir karar olduğunu düşünmüyorum. Orta düzey başarı elde edip baraja takılma kaygısı yaşayan adaylara mutlaka olumlu yansıyacaktır. Sınavdan çıktıktan hemen sonra elde ettiği başarı ile ben barajı geçemem diyen bir çok aday için bir umut ışığı yanmıştır diyebiliriz. Bu açıdan bakıldığında durumu yukarıdaki açıklamaya uygun adaylar açısından olumlu bir değişim diyebilirim.
Barajlardaki bu indirimin üniversitelerin öğrenci kalitesine yansıması nasıl olacak?
Olumsuzluk yansımasının odaklandığı asıl nokta burası aslında. Elbette tercih kriterlerindeki puan engelini 15-20 azalttığınızda daha az başarılı adayların üniversiteye yerleşme olasılığı var. Ancak üniversite kontenjanları boş mu kalsa daha iyi yoksa daha az birikimli gençler üniversite eğitimi alsalar mı daha iyi diye bir soru sorduğunuzda buna verilecek cevap elbette ikinci şıktır. Ülke kaynaklarımızı daha verimli kullanabilmek için üniversite kontenjanlarında açık kalmamalı.
Bu yıl kontenjanlar tam anlamıyla dolacak diyebilir miyiz?
Bu bir temenni. Ancak gerçekleşme olasılığını yüksek görmüyorum. Yine 30-40 binlik bir kontenjan açığı kalacağından endişeliyim. Baraj puanlardaki indirim, sadece tercih yapacak aday sayısını çoğaltmaya değil aynı zamanda bu yıl yaşanması kuvvetle muhtemel büyük azalmayı geçen yılki barajı geçen aday sayısına yaklaştırmaya da yönelik. Bu nedenle geçen yılla kıyasladığımızda çok büyük, yüzde yüz bir değişim olmayabilir. İşte bu beklenti ile kontenjanların buna rağmen boş kalacağından endişe ediyorum. 
Kontenjanların artmasının bu kararda bir etkisi var mı sizce?
Elbette bir de kontenjan artışı var sistemde. Aslında bu yılki süreç tamamen sınava katılan öğrencilerin lehine işliyor. Öncelikle aday sayısında bir azalma oldu. Adayların büyük bölümünün daha az başarılı bir kitle olduğuna dair kuvvetli bir beklenti var. Ardından kontenjanlarda % 20-25 lik bir artış gerçekleştirildi. En son olarak baraj puanlar düşürüldü. Baktığımızda bu başlıkların hepsi bu yılki adaylar için bir şans. Bu yıl sınava girmek lazımmış diyesi geliyor insanın. Kontenjanları artırmış olmak da bu değişikliğin yapılma gerekçelerinden mutlaka birisi.
Başarılı adaylar sizce kaygılanmalı mı?
Asla böyle bir kaygıya gerek olduğunu düşünmüyorum. Sonuçta ÖSYS sıralama üzerine kurgulanmış bir sistem. Normal koşullarda barajı geçemeyecek adayın puanlar düşürüldükten sonra barajı geçiyor olması önceki durumda barajı geçen adayları etkileyeceğini düşünmüyorum. Burada sadece şu ayrıntı belki biraz adaylar açısından can sıkabilir. Normal koşullarda barajı geçen bir aday alan dışı puan ile bir programa yerleşebilecekken, şimdiki durumda daha az puan alarak barajı geçen ve kendisinden daha az ÖSS puanı alan ve alan içi seçim yapan bir adayın arkasında kalabilir. Bu da yüksek puanlı üst düzey programlarda yaşanmayacak bir durum.
Bu yılki sınavın zor olduğuna dair genel bir kanaat var. Sizin görüşünüz nedir?
Çıkan soruları incelediğimizde önceki yıllara oranla daha az özenle hazırlanmış bir sınav olduğu kesin. Adayların alışık olmadığı soru tarzları başarıyı büyük ölçüde etkiledi. Geçen yıl 30-40 kadar birincimiz vardı. Oysa bu yıl bütün soruları doğru cevaplandıran aday olacağına dair şüphelerimiz var. Bu yıl yapılan ÖSS’nin zor bir sınav olduğu kesin. Hepsi kolay sorulardan oluşan bir ÖSS yaşasaydık bu sefer de OKS’de olduğu gibi tercih kaosu bizi bekleyecekti. Hak eden adayların başarılı olacağını düşünüyorum. Evet sorular zordu, özensizdi ama eleyici sorular mevcuttu bu yılki ÖSS’de.
Üniversitelerin yabancı dil ile ilgili bölümlerinde okumak isteyen adayların katıldığı Yabancı Dil Sınavı (YDS) yapıldı.
